‘Te koop: 300MB. Vraagprijs: zes dollar.’

Met zijn nieuwste soloplaat ‘Tomorrow’s Modern Boxes’ stelt Thom Yorke opnieuw de werking van de muziekindustrie aan de kaak: het album is te koop via BitTorrent, waar men na een betaling van een luttele zes dollar Yorke’s nieuwe werk mag downloaden. Deze verkooptechniek doet natuurlijk stof opwaaien. Is de muziekindustrie nu overbodig, en is dit eindelijk een geschikte manier om als muzikant je muziek te verspreiden en toch wat geld te vangen?

'300 mb voor 6,00 USD'

 

Om antwoorden op deze vragen te vinden is het belangrijk om eerst twee cruciale elementen van de verkoop van Tomorrow’s Modern Boxes via BitTorrent te noemen. Ten eerste gaat het hier om Thom Yorke – de beste man heeft nogal een naam binnen de muziekwereld en zal moeiteloos tienduizenden platen verkopen. Dat het album op het moment van schrijven al meer dan 400.000 keer verkocht is ligt waarschijnlijk niet zozeer aan het feit dat het systeem zo laagdrempelig en goedkoop is, maar eerder aan Yorke’s gevestigde reputatie. Daarnaast vraagt BitTorrent – in tegenstelling tot veel andere prominente aanbieders – slechts tien procent van de omzet. Om de andere negentig procent zelf binnen te halen is fantastisch, maar betekent ook dat een artiest het netwerk en de marketingstrategieën van een groot label moet missen, wat het boeken van optredens (uiteindelijk de echte vetpot voor de meeste muzikanten) tegenwerkt.

De faam van Yorke lijkt een belangrijk punt om de effectiviteit van verkoop via BitTorrent te ontkrachten, maar dit is voornamelijk schijn. Hoewel we het succes van zijn nieuwe album waarschijnlijk niet (volledig) kunnen wijten aan de verkooptactiek, laat het wel zien hoe doeltreffend de verspreiding is. Het is wereldwijd beschikbaar en simpel te gebruiken; allemaal voordelen die we snel beschouwen als een opstap naar een eerlijkere muziekindustrie, waarin een muzikant autonoom kan handelen. Hierbij zijn we echter bij het belangrijkste punt beland: zolang we de muziekwereld als een industrie zien is het problematisch om veel van deze idealen te handhaven. De notie van een industrie gaat van natuur slecht samen met kunst, of het propageren van “kwaliteit”. Als muzikanten geld willen verdienen met hun muziek, zullen we moeten accepteren dat dit financiële aspect voor velen bepalend is voor hun artistieke keuzes, en dat de vraag van de massa grotendeels bepaalt wat wel en niet succes heeft. De belangrijke rol die geld speelt maakt het dus moeilijk om het idee van een muziekindustrie weg te cijferen.

Persoonlijk vind ik het alsnog een goede stap om te experimenteren met nieuwe verkooptactieken. BitTorrent kan absoluut gebruikt worden als doeltreffend en (nog belangrijker) universeel platform om muziek te verkopen. Het geeft beginnende artiesten op zijn minst een extra optie om zichzelf op de muzikale kaart te zetten – en dat kan nooit kwaad. Het afschudden van de enorme invloed van labels, corporaties en de hele commerciële maatschappij is tenslotte wel erg hoog gegrepen…dus geef mij maar gewoon die negentig procent, dan zien we later wel verder.

Joram Bauwens